Beslissen onder onzekerheid: wanneer weet je genoeg?
13 april 2026
In mijn vorige column schreef ik over jaarplannen als kompas. Niet als beton, maar als richting. Dat klinkt logisch op papier. Maar in de praktijk schuurt het daar waar het er echt toe doet: bij beslissingen. Want hoe stuur je als ondernemer als de onzekerheid niet afneemt, maar juist lijkt toe te nemen?
We leven in een tijd waarin variabelen zich opstapelen. Inflatie, geopolitiek, arbeidsmarkten, valuta. Voor mijn eigen business, ContactCare, is bijvoorbeeld inflatie een cruciale factor. Uiteindelijk vertaalt die zich bijna direct in loonontwikkeling. En daarmee in kostprijs. Na de vorige grote inflatiegolf zagen we dat bij een aantal opdrachtgevers de rek eruit ging. Indexaties konden niet meer volledig worden doorberekend, simpelweg omdat de eindklant het niet meer kon of wilde betalen.
Dan ontstaat er een keuze. Geen theoretische, maar een hele concrete. Blijf je vasthouden aan de bestaande structuur, of ga je bewegen? In ons geval betekende dat dat een deel van de werkzaamheden werd verplaatst naar Suriname. Niet omdat dat vooraf het plan was, maar omdat de omstandigheden daarom vroegen.
Dat is denk ik de kern van ondernemen onder onzekerheid: je beslist niet op basis van perfecte informatie, maar op basis van voldoende informatie. En dat moment is lastig te vangen. Want wanneer weet je genoeg?
De neiging is vaak om te wachten. Nog een rapport, nog een kwartaal, nog wat extra zekerheid. Maar de werkelijkheid is dat die zekerheid er zelden komt. Ondertussen tikt de tijd door en worden keuzes impliciet gemaakt door niets te doen. Ook dat is een beslissing, alleen dan zonder regie.
Wat helpt, is accepteren dat de meeste beslissingen worden genomen met onvolledige informatie. En dat dat oké is. Sterker nog: dat het een voorwaarde is om vooruit te komen. Ondernemers die wachten op 100% zekerheid, bewegen meestal te laat.
Tegelijkertijd betekent dat niet dat alles dan maar op gevoel moet. Juist niet. Het vraagt om een scherp onderscheid tussen wat je weet, wat je denkt te weten en wat je simpelweg niet kunt weten. En vervolgens om de discipline om tóch een richting te kiezen.
Dat geldt niet alleen voor grote strategische keuzes, maar juist ook voor de ogenschijnlijk kleine dingen. Een hogere brandstofprijs lijkt misschien niet direct relevant als je zelf geen auto hebt. Maar indirect werkt het overal in door. In transportkosten, in prijzen, in koopkracht. Uiteindelijk komt het altijd ergens terug in je business. De kunst is om die lijnen te zien, zonder jezelf te verliezen in elk detail.
Wat ik zelf heb geleerd, is dat ondernemen in de basis altijd zo is geweest. De meeste ondernemers zijn ooit begonnen met niets en hebben daar iets van gemaakt. Met een idee, een plan en vooral veel onzekerheid. En als dat dan lukt, is dat misschien wel één van de mooiste dingen die er is.
Tegelijkertijd is geen enkel plan ooit precies zo uitgevoerd als het op papier stond. Mijn ervaring is dat tijdens de executie makkelijk 80% verandert. Nieuwe inzichten, andere omstandigheden, onverwachte kansen of tegenvallers. Dat is geen uitzondering, dat is de norm.
Misschien moeten we daar ook eerlijker over zijn. Dat een goed plan niet het plan is dat exact wordt gevolgd, maar het plan dat helpt om onderweg betere beslissingen te nemen. Beslissingen die passen bij de realiteit van dat moment.
En misschien is dat wel de echte vraag voor ondernemers in deze tijd: niet “wat gaat er gebeuren?”, maar “wanneer weet ik genoeg om te handelen?”
Want uiteindelijk zit het verschil niet in wie de toekomst het beste kan voorspellen. Maar in wie bereid is om, met alles wat hij op dat moment weet, een keuze te maken en daar verantwoordelijkheid voor te nemen.
Zonder kramp. Maar ook zonder stil te staan.
Jasper Meerding
ContactCare Group
Connect via LinkedIN
Reageren? Dat kan via jasper.meerding@contactcare.nl